Urządzenia Matter komunikują się przez zwykłą sieć IP, którą już masz. Gniazdka i żarówki Matter działające przez Wi-Fi albo Ethernet łączą się z tą samą siecią lokalną co Home Assistant. Czujniki i zamki Matter działające przez Thread tworzą energooszczędną sieć kratową, którą z siecią lokalną łączy router brzegowy Thread. W obu przypadkach Home Assistant ma własny kontroler Matter: na Home Assistant OS jest nim aplikacja Matter Server.

Poradnik opiera się na oficjalnej dokumentacji Matter i Thread w Home Assistancie. Wyjaśniam, co przygotować przed dodaniem pierwszego urządzenia, jak dodać nowe w aplikacji Companion, jak udostępnić urządzenie, które już działa w Apple Home albo Google Home, i jakie błędy w ustawieniach sieci najczęściej psują dodawanie.

Matter, Thread i Bluetooth

Matter to protokół sterowania, który nie ma własnego radia. Dane przesyła przez Wi-Fi (albo Ethernet) lub przez Thread. Sam Thread niczym nie steruje, tylko przenosi dane. Sterowaniem zajmuje się Matter albo Apple HomeKit. Logo Thread na pudełku nie oznacza automatycznie Matter. Szukaj logo Matter albo jasnej informacji od producenta.

Przy dodawaniu urządzenia (w Matter odpowiada to parowaniu w Zigbee czy Z-Wave) prawie zawsze używa się Bluetooth. To połączenie służy tylko do pierwszej konfiguracji: telefon przekazuje urządzeniu dane sieci. Potem sterowanie odbywa się już przez Wi-Fi albo Thread. Home Assistant nie używa do tego adaptera Bluetooth na serwerze. Potrzebujesz aplikacji Companion na telefonie blisko urządzenia.

Druga ważna cecha: jedno urządzenie może należeć naraz do kilku kontrolerów. Według standardu każde powinno obsługiwać co najmniej pięć. Żarówka może więc działać jednocześnie w Google Home, Apple Home i Home Assistancie i nie musisz wybierać jednego systemu. Jeśli produkt ma już w Home Assistancie własną integrację z lokalnym API, Matter często daje mniej możliwości. Dokumentacja podaje przykład Philips Hue: Matter daje podstawowe sterowanie światłem, a integracja Hue zachowuje sceny i tryb rozrywkowy.

Co przygotować przed dodaniem urządzenia

Home Assistant. Używaj Home Assistant OS, bo tylko tam aplikacja Matter Server jest oficjalnie obsługiwana. W innych instalacjach możesz uruchomić Matter Server w kontenerze, ale Home Assistant uznaje to za nieobsługiwane i robisz to na własne ryzyko. Dodaj integrację Matter w Ustawienia > Urządzenia oraz usługi (Settings > Devices & services). Na zwykłym Home Assistant OS zostaw zaznaczone pole oficjalnej aplikacji Matter Server i wybierz Prześlij (Submit). Oficjalna aplikacja nie działa na platformach 32-bitowych.

Urządzenie. Sprawdź, czy na opakowaniu jest logo Matter i informacja o Wi-Fi albo Thread. Nie wyrzucaj kodu QR ani numerycznego kodu konfiguracji, bo po przywróceniu ustawień fabrycznych znów będzie potrzebny. Jeśli kod jest tylko w ulotce, zrób zdjęcie i schowaj je w bezpiecznym miejscu.

Telefon. Bluetooth musi być włączony.

  • Android: co najmniej wersja 8.1, a najlepiej 12 lub nowsza. Zainstaluj pełną wersję aplikacji Companion ze Sklepu Play. Uprawnienie lokalizacji ustaw na Zawsze zezwalaj (Allow all the time). Podczas dodawania na ekranie widać okno Matter od Google, a Companion działa w tle. Jeśli dostęp do lokalizacji ustawisz na „Tylko podczas używania aplikacji”, Android może nie podać nazwy sieci Wi-Fi i dodawanie się nie uda. Do urządzeń Thread potrzebujesz w sieci routera brzegowego: Nest Hub (2. generacji), Nest Wi-Fi Pro albo Home Assistant z aplikacją OpenThread Border Router.
  • iPhone: iOS 16 lub nowszy, najnowsza aplikacja Companion. Do urządzeń Thread potrzebujesz HomePoda mini albo HomePoda (2. generacji), Apple TV 4K albo Home Assistanta z aplikacją OpenThread Border Router.

Trzymaj telefon blisko urządzenia, a przy Thread także blisko routera brzegowego. Jeśli urządzenie Matter działa przez Wi-Fi, połącz telefon z tą samą siecią 2,4 GHz, z której będzie korzystać urządzenie. Wiele urządzeń Matter przez Wi-Fi łączy się tylko z 2,4 GHz.

IPv6. Matter opiera się na lokalnym IPv6 i mDNS. Nie potrzebujesz IPv6 w internecie ani serwera DHCPv6, ale IPv6 musi być włączone w Home Assistancie: Ustawienia > System > Sieć (Settings > System > Network), ustaw IPv6 na Automatycznie (Automatic) albo adres statyczny. Urządzenia Matter działające przez Wi-Fi i routery brzegowe Thread trzymaj w tej samej sieci lokalnej (albo VLAN) co Home Assistant. Firmowe „optymalizacje” ruchu multicast, filtrowanie IGMP i dzielenie sieci na wiele VLAN-ów regularnie psują wykrywanie urządzeń.

Nowe urządzenie na iPhonie

  1. Otwórz aplikację Companion Home Assistanta.
  2. Wejdź w Ustawienia > Łączność > Matter (Settings > Connectivity > Matter).
  3. Wybierz Dodaj urządzenie (Add device).
  4. Na pytanie, czy urządzenie jest już używane, wybierz Nie. Jest nowe. (No. It's new.).
  5. Zeskanuj kod QR albo wybierz Więcej opcji… (More options…) i wpisz kod.
  6. Wybierz Dodaj do Home Assistanta (Add to Home Assistant). Może to potrwać kilka minut.
  7. Przy płytce prototypowej albo urządzeniu w wersji testowej możesz zobaczyć komunikat Niecertyfikowane akcesorium (Uncertified Accessory). Wybierz Dodaj mimo to (Add Anyway).
  8. Jeśli iOS prosi o nazwę akcesorium, wpisz cokolwiek. Tej nazwy używa tylko iOS i nie zobaczysz jej w Home Assistancie.
  9. Gdy telefon pokaże Gotowe (Done), Home Assistant otworzy okno Dodano urządzenie (Device added). Możesz w nim ustawić nazwę i pomieszczenie, a potem wybierz Zakończ (Finish).

Nowe urządzenie na Androidzie

  1. Otwórz Companion i włącz urządzenie (albo włóż baterie). Większość urządzeń przy pierwszym włączeniu sama przechodzi w tryb parowania. Niektóre trzeba w niego wprowadzić inaczej, więc zajrzyj do instrukcji.
  2. Część telefonów pokazuje systemowe okno do skanowania kodu QR. Zeskanuj kod, przy wyborze aplikacji wskaż Home Assistant, dokończ i wybierz Dodaj urządzenie.
  3. Jeśli okna nie było, wejdź w Ustawienia > Łączność > Matter, wybierz Dodaj urządzenie, potem Nie. Jest nowe. i zeskanuj kod albo użyj Konfiguracja bez kodu QR (Setup without QR-code).
  4. Po Gotowe ustaw nazwę i pomieszczenie w Home Assistancie tak samo jak na iOS.

Udostępnianie urządzenia z Apple Home lub Google Home

Jeśli urządzenie należy już do innego kontrolera Matter, a chcesz mieć je także w Home Assistancie:

  1. Otwórz Companion i wejdź w Ustawienia > Łączność > Matter.
  2. Wybierz Dodaj urządzenie, potem Tak. Jest już używane. (Yes. It's already in use.) i wskaż kontroler (na przykład Google Home).
  3. Postępuj zgodnie z instrukcjami tego systemu. Potem możesz sterować urządzeniem z obu miejsc.

Działa to też w drugą stronę: urządzenie z Home Assistanta możesz udostępnić w Apple Home albo Google Home. Otwórz urządzenie w Ustawienia > Łączność > Matter > Urządzenia (Devices), wybierz Udostępnij urządzenie (Share device), potwierdź, potem zeskanuj kod QR albo wpisz kod udostępniania w drugiej aplikacji. Nie musisz naciskać przycisku na urządzeniu. W menu pod trzema kropkami opcja Zarządzaj zestawami (Manage fabrics) pokazuje wszystkie kontrolery, do których należy urządzenie.

Mostki Matter

Niektóre centrale udostępniają przez Matter urządzenia, które same Matter nie obsługują. Dokumentacja wymienia między innymi SwitchBot Hub 2, Aqara Hub M2, IKEA Dirigera i mostek Philips Hue. Dodajesz sam mostek jako urządzenie Matter, a wybrane podłączone do niego urządzenia pojawiają się w Home Assistancie. Nie każdy rodzaj urządzenia da się w ten sposób udostępnić. SwitchBot Hub 2 V1.5 potrafi na przykład mostkować zasłony, zamki i rolety, ale nie oświetlenie.

Nie zawsze warto korzystać z mostka. Mostek Hue obsługuje Matter, ale tylko w ograniczonym zakresie. Natywna integracja Hue i tak działa lokalnie i zachowuje funkcje typowe dla Hue, więc dokumentacja odradza dodawanie Hue do Home Assistanta przez Matter.

Home Assistant jest kontrolerem Matter, a nie mostkiem. Nie udostępni posiadanych urządzeń Zigbee ani Wi-Fi innym systemom jako urządzeń Matter.

Routery brzegowe Thread

Urządzenie Matter działające przez Thread potrzebuje routera brzegowego w pobliżu. Z Home Assistantem współpracują między innymi Nest Hub (2. generacji), Nest Hub Max, Nest Wifi Pro, Nest Wifi, Google TV Streamer (4K), HomePod (2. generacji), HomePod mini oraz Apple TV 4K (2. i 3. generacji w wersjach Wi-Fi + Ethernet). Routery brzegowe mają też niektóre produkty Nanoleaf i Amazona.

Home Assistant Connect ZBT-1, Connect ZBT-2 i Yellow są fabrycznie przygotowane do Zigbee. Żeby obsługiwały Thread, trzeba zainstalować aplikację OpenThread Border Router i przejść przez instrukcję dla danego sprzętu. Według dokumentacji Thread współpraca tego routera brzegowego z Matter wciąż jest dopracowywana, więc wiele osób zaczyna od routera Apple albo Google, który już ma w domu.

Jeśli tworzysz własną sieć Thread w Home Assistancie (ha-thread-xxxx), przed dodawaniem urządzeń przekaż jej dane logowania do telefonu:

  • Android: Companion Ustawienia > Aplikacja Companion > Rozwiązywanie problemów > Synchronizuj dane logowania Thread (Settings > Companion app > Troubleshooting > Sync Thread credentials).
  • iPhone: Companion Ustawienia > Łączność > Thread, potem Wyślij dane logowania na telefon (Send credentials to phone) przy preferowanej sieci.

Bez tych danych telefon pokaże błąd w rodzaju to urządzenie wymaga routera brzegowego (this device requires a border router).

Gdy dodawanie się nie udaje

„Musisz użyć aplikacji Companion Home Assistanta.” Nowe urządzenie Matter dodasz tylko w aplikacji na telefonie, a nie w przeglądarce na komputerze. Sprawdź, czy telefon spełnia opisane wyżej wymagania. Android Automotive nie jest obsługiwany. Aplikacja Companion na Maca nie dodaje urządzeń Matter; użyj iPhone'a albo iPada. iOS lub iPadOS musi mieć co najmniej 16.4.

„Matter jest niedostępny” na Androidzie. Google Play Services może jeszcze pobierać moduły Matter. Poczekaj do 24 godzin, zaktualizuj Usługi Google Play, używaj zwykłego Androida z kontem Google (a nie nieoficjalnego systemu) i sprawdź, czy w Ustawienia > Google > Urządzenia i udostępnianie (Settings > Google > Devices & Sharing) widać pozycję urządzeń Matter. Dokumentacja podpowiada też, żeby ponownie zainstalować Companion albo zainstalować Google Home. To może przyspieszyć pobranie modułów.

Dodawanie stoi na „Sprawdzanie łączności sieciowej”. Jeszcze raz sprawdź wersję Androida i Usług Google Play. Przy urządzeniach Wi-Fi telefon musi być w tej samej sieci 2,4 GHz, a przy Thread blisko routera brzegowego.

Przypadkowe błędy albo znikające urządzenia. Uprość sieć. Home Assistant, urządzenia Matter działające przez Wi-Fi i routery brzegowe Thread trzymaj w jednej sieci lokalnej. Nie filtruj ruchu multicast i nie dziel sieci na zbyt wiele VLAN-ów. Zanim dodasz więcej sprzętu, sprawdź wszystko na jednym urządzeniu Matter przez Wi-Fi albo na przykładowym oprogramowaniu Matter dla ESP32 ze strony matter-example-apps od Nabu Casa.

Aktualizacje urządzeń Thread przy routerach Apple. Home Assistant może proponować bezprzewodowe aktualizacje urządzeń Matter, jeśli producent publikuje je w rejestrze CSA („Distributed Compliance Ledger”). Dokumentacja wymienia tu Eve i Nanoleaf. Na razie urządzenia Thread nie dają się w ten sposób aktualizować, jeśli w sieci działa jakikolwiek router brzegowy Apple. Pojawia się wtedy komunikat pojawia się Węzeł docelowy nie przetworzył pliku aktualizacji (Target node did not process the update file). Routery Apple nie przekazują pakietów mDNS, dzięki którym urządzenie znajduje źródło aktualizacji w Home Assistancie. Zaktualizuj urządzenie przez Apple Home, dodaj router brzegowy innej firmy albo odłącz routery Apple od zasilania na co najmniej 30 minut i spróbuj ponownie.